امجدی زین حاجلو پریسا، حیدری محمد. دادههای گم شده (Missing Data) در پژوهشهای علوم پزشکی: مروری کاربردی و مصور برای پژوهشگران و دانشجویان. مجله اپیدمیولوژی ایران. 1404; 21 (4) :346-365
URL: http://irje.tums.ac.ir/article-1-7531-fa.html
1- کارشناس ارشد اپیدمیولوژی، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران
2- استادیار اپیدمیولوژی، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران ، heidari.m@umsu.ac.ir
چکیده: (22 مشاهده)
دادههای گم شده یکی از چالشهای مهم در پژوهشهای علوم پزشکی و اپیدمیولوژی هستند و در صورت مدیریت نامناسب میتوانند منجر به سوگیری، کاهش توان آماری و برداشتهای نادرست شوند. با وجود اهمیت این موضوع، منابع فارسی جامع و درعینحال کاربردی در این زمینه محدود است. این مقاله با رویکرد آموزشی، مروری روشن و منسجم بر مفاهیم پایهای دادههای گم شده از جمله تعریفها، الگوهای بروز (تکمتغیره و چندمتغیره) و سه سازوکار اصلی گم شدگی شامل MAR، MCAR و MNAR ارائه میکند. همچنین طیفی از روشهای رایج در مدیریت دادههای گم شده، از حذف موارد گم شده تا جای گذاریهای ساده و رویکردهای پیشرفتهتر مانند جای گذاری چندگانه و روشهای مبتنی بر درستنمایی نظیر الگوریتم EM و MLE بهطور خلاصه و قابلفهم ارائه شده و برای تقویت درک مفهومی و کاربردیسازی مطالب، از مثالهای روشن و مصورسازیهای آموزشی بهره گرفته شده است. هدف نهایی مقاله فراهم کردن چارچوبی عملی برای پژوهشگران و دانشجویان است تا بتوانند در طراحی و تحلیل پژوهشهای خود، رویکرد مناسب را برای مواجهه با دادههای گم شده برگزینند و از بروز خطاهای تحلیلی پیشگیری کنند.
نوع مطالعه:
آموزشی |
موضوع مقاله:
عمومى
ارسال پیام به نویسنده مسئول